images
UN
UN
ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္ျပန့္ပြားမႈမ်ားေၾကာင့္ ေပၚထြက္လာေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္ဆုိင္ရမည္႕စိန္ေခၚမႈမ်ား
ျပည္႕ၿဖိဳးႏုိင္ Sunday, 02 August 2020

ယမန္ေန႔မွအဆက္
က်ား/မ တန္းတူညီမွ်ေရးႏွင့္ စြန္႔စား ရႏုိင္ေျခမ်ား
ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း၌အေျခစုိက္ထား ေသာ သုေတသနအဖြဲ႕အစည္းအခ်ဳိ႕ႏွင့္ ကြန္ရက္မ်ားက က်န္းမာေရးႏွင့္ဆုိင္ေသာ အက်ပ္အတည္းမ်ားေၾကာင့္ အမ်ဳိးသမီး မ်ား၏အခြင့္အေရးမ်ားေလ်ာ့က်သကဲ့သုိ႔ ျဖစ္လာႏုိင္ေသာအေျခအေနမ်ားကုိကုစား ႏုိင္ရန္ ျပင္ဆင္ထားရမည္ဟုအၾကံျပဳ လ်က္ရွိသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း၌ ထိ ခုိက္ဆုံး႐ႈံးမႈၾကံဳေတြ႕သည့္ျဖစ္စဥ္မ်ား၊ အျခားအက်ပ္အတည္းမ်ားအတြင္း၌ အမ်ဳိးသမီးဦးေရက အမ်ဳိးသားဦးေရ ထက္အေရအတြက္္ပုိမုိပါဝင္ေလ့ရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရွိထားသည္။
ကုိ႐ုိနာဗုိင္းရပ္စ္ကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈမ်ား ကုိတားဆီးထိန္းခ်ဳပ္ရန္အတြက္ညမထြက္ ရအမိန္႔ ထုတ္ျပန္ထားျခင္းသည္ က်န္း မာေရးႏွင့္ဆုိင္ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ား ႏွင့္ၾကံဳေတြ႕ပါက မလုိလားအပ္သည့္ ထိခိုက္ဆုံး႐ႈံးမႈမ်ား ေပၚထြက္လာဖြယ္ ရွိေနသည္။ ညမထြက္ရအမိန္႔အရ သတ္ မွတ္ထားသည့္အခ်ိန္အတြင္းက်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈခံယူရန္ လုိအပ္သည့္ျဖစ္ စဥ္မ်ားႏွင့္ ရင္ဆုိင္ရပါက ေဘးထြက္ ဆုိးက်ဳိးႀကီးမားႏုိင္သည္ဟု ဆုိလုိျခင္း ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း၌ အေရး ေပၚအေျခအေနမ်ားၾကံဳေတြ႕ပါက လူမႈ ဝန္ထမ္းကယ္ဆယ္ေရးႏွင့္ျပန္လည္ေနရာ ခ်ထားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ၂၄ နာရီ ဆက္ သြယ္အကူအညီေတာင္းခံႏုိင္ေသာ အေရး ေပၚတယ္လီဖုန္းလိုင္း ဖန္တီးေပးထား ေသာ္လည္း ထိေရာက္သည့္လုပ္ေဆာင္ မႈမ်ဳိးမဟုတ္ဟု ဆုိရဖြယ္ရွိေနသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း၌ အမ်ဳိးသမီးဦးေရ ပုိမုိမ်ားျပားျခင္းေၾကာင့္ ေဘးထြက္ဆုိး က်ဳိးမ်ားႏွင့္ ရင္ဆုိင္ရႏုိင္ေျချမင့္မား သည္မွာ အမ်ဳိးသမီးမ်ားျဖစ္သည္ဟု သတ္မွတ္ရမည္ျဖစ္သည္။
အမ်ဳိးသမီးမ်ားသည္ အိမ္တြင္းမႈ ဆုိင္ရာ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကုိသာမက အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္းႏွင့္ဆုိင္ ေသာ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားတြင္ပါ ပါဝင္ လုပ္ေဆာင္ရလ်က္ရွိၿပီး က်န္းမာေရးႏွင့္ ဆုိင္ေသာ ဝန္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အလုပ္လုပ္ကုိင္ေနသည့္အမ်ဳိးသမီးမ်ား လည္းရွိေနျခင္းေၾကာင့္ တန္းတူညီမွ်ရွိ သည့္အခြင့္အေရးမ်ားရရွိသင့္သည္ဟု ပညာရွင္အဖြဲ႕အစည္းအမ်ားအျပားက အၾကံျပဳၾကသည္။ အမ်ဳိးသမီးမ်ား၏ အခြင့္အေရးႏွင့္ပတ္သက္၍လႈပ္ရွားမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနေသာ အဖြဲ႕အစည္းအသီးသီးက ကုိ႐ုိနာဗုိင္းရပ္စ္ကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈမ်ား
ျဖစ္ပြားေနသည့္ကာလအတြင္း၌ အမ်ဳိး သမီးမ်ားႏွင့္ဆုိင္ေသာ အသိပညာေပးမႈ ႏွင့္ အျခားအစီအစဥ္မ်ားကုိ ဆုိရွယ္မီဒီယာ မ်ားကုိအသုံးျပဳ၍ ေဖာ္ေဆာင္ခဲ့ၾကသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ လူဦးေရအခ်ဳိးအဆမွာ အမ်ဳိးသမီးဦးေရပုိမုိမ်ားျပားေနျခင္းေၾကာင့္ အမ်ဳိးသမီးမ်ား၏ အခြင့္အေရးမဆုံး႐ႈံးေစ ရန္ႏွင့္တန္းတူညီမွ်ရွိေစရန္ လုပ္ေဆာင္ ျခင္းမ်ားသည္ မျဖစ္မေနလုပ္ေဆာင္သင့္ သည့္လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားျဖစ္သည္ဟု သတ္ မွတ္ရမည္ျဖစ္သည္။
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္မႈလုပ္ငန္း စဥ္ မ်ားႏွင့္ဒီမိုကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္းမႈ မ်ားအေပၚက်ေရာက္ေနသည့္ ၿခိမ္း ေျခာက္မႈမ်ား
ကုိ႐ုိနာဗုိင္းရပ္စ္ကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈမ်ား ေၾကာင့္အဓိကက်သည့္အသြင္ကူးေျပာင္း မႈလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားသည္ေနာက္ဆုံးျဖစ္ေပၚ ေနသည့္ အေျခအေနမ်ားႏွင့္ လုိက္ေလ်ာ ညီေထြရွိေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရန္၊ လြတ္ လပ္မႈရွိစြာေဆာင္ရြက္ခြင့္ရရန္ ယုံၾကည္ စိတ္ခ်ရသည့္သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား ရရွိရန္ဆုိေသာ အခန္းက႑မ်ား၌ စြန္႔စား ရႏုိင္ေျခမ်ားႏွင့္ ရင္ဆုိင္ရလ်က္ရွိသည္။ အစုိးရဘက္မွ အင္တာနက္လုိင္းမ်ားျဖတ္ ေတာက္ျခင္းႏွင့္ သတင္းတုမ်ားျဖန္႔ခ်ိ သည္ဟု သတ္မွတ္ႏုိင္ေသာ ဝက္ဘ္ဆုိက္ မ်ားႏွင့္ဆုိရွယ္မီဒီယာစာမ်က္ႏွာမ်ားကုိ ပိတ္ပင္ျခင္းမ်ားျပဳလုပ္ျခင္းသည္ဆုိးက်ဳိး သက္ေရာက္မႈမ်ားျဖစ္ေပၚဖြယ္ရွိေနသည္။ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း၌ မုိဘိုင္းလ္အင္ တာနက္လုိင္းမ်ားျဖတ္ေတာက္ထားျခင္း ေၾကာင့္သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားရယူ ရန္ ခက္ခဲျခင္းႏွင့္ သိသင့္သိထုိက္သည္ မ်ားအား အခ်ိန္ႏွင့္တစ္ေျပးညီသိရွိရန္ မလြယ္ကူျခင္းမ်ားသည္ ပဋိပကၡျဖစ္စဥ္ မ်ားျဖစ္ပြားႏုိင္ေျချမင့္မားေစသည့္အျပင္ အျခားအက်ပ္အတည္းမ်ားကုိပါ ဖန္တီး သကဲ့သုိ႔ျဖစ္လာႏုိင္သည္ဟု သတိေပးမႈ မ်ားရွိေနသည္။
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္လုံျခံဳေရးဆုိင္ရာ ျမန္မာအင္စတီက်ဳတြင္ အမႈေဆာင္ ဒါ႐ုိက္တာအျဖစ္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ ေနေသာ ေဒါက္တာမင္းေဇာ္ဦးက ကုိ႐ုိနာ ဗုိင္းရပ္စ္ကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈမ်ားသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ မ်ားႏွင့္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးသေဘာ တူညီမႈမ်ားအေပၚႀကီးမားသည့္ၿခိမ္းေျခာက္ မႈမ်ားျဖစ္ေပၚေစလ်က္ရွိေၾကာင္း၊ ရခုိင္ ျပည္နယ္အတြင္း၌ သြားလာခြင့္ကန္႔သတ္ ပိတ္ပင္ထားမႈမ်ားကလည္း မလုိလား အပ္သည့္အက်ဳိးဆက္မ်ားျဖစ္ေပၚေစႏုိင္ ေၾကာင္း သုံးသပ္ခဲ့သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ဒီမုိကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္းမႈမ်ားအတြက္ မွတ္တုိင္တစ္ခုဟုသတ္မွတ္ရမည့္ အေထြ ေထြေရြးေကာက္ပြဲကုိေအာင္ျမင္စြာက်င္းပ ႏုိင္ရန္အတြက္ ကုိ႐ုိနာဗုိင္းရပ္စ္ကူးစက္ ျပန္႔ပြားမႈမ်ားသည္ အဓိကအက်ဆုံးစမ္း သပ္မႈတစ္ရပ္ျဖစ္လာမည္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ဒီမုိကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္း မႈမ်ားရွင္သန္ခုိင္မာေစရန္အတြက္ ႏုိဝင္ ဘာလအတြင္း၌က်င္းပမည့္ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲသည္ သန္႔ရွင္းမွ်တသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲအျဖစ္အားလုံးက လက္ခံ ရန္လုိအပ္မည္ျဖစ္သည္။
(Ref; Meeting The Challenges of The COVID-19 Pandemic in Myanmar by IDRC)